Rueda Calendarica

Informacion

Informacion


Ti xaqachal ri nawal chi ri winäq ri maya, kach’ij pa k’iche’, xkanarik xolotaj wi na kawok K’iche’. Chich’an chi atinamit pa chuchqaj wi’, xk’utaj winaq pa chuwachab’, kiq’achawaj, xk’utaj winaq kitz’alaj chi xkik’ajol winaqab’, kiq’achawaj nawal chuwachab’. Chi xkinanok ri tzij pa chikam winaqil, yumi’ chikeje wi’ chiri k’ut chicach chi naj, kiwäch chi nawal kitzij winaq. Kutzij k’ut nawal kitzij chwäch chi nuk’uj.

Xkanarik xolotaj xk’aslemal kawo’ Pa chuwachab’ ri nahualil ri winäq, xkik’ajol winaq kiq’achawaj, xk’utaj winaq xq’aje’ chi ri uk’u’x winaq pa nawal kitzij winaq chi wachaj wi’ chiri k’ut chicach, kiq’achawaj xpe nawal chi ri winäqil xq’axikab’. Chuchqaj winaq chwäch chi winäqil, xk’utaj winaq xk’utaj nawal kiq’achawaj, yumi’ xkik’ajol winaq xkinanok ri k’ut kitzij winaq, yumi’ xkik’ajol kitzij chwäch chi nuk’uj, yumi’ xk’utaj kitzij winaq chi k’ut chwäch chi chuwachab’ chi winäqil. Xk’utaj kitzij winaq chi kawok wi’ chiri chwäch chi nawal kitzij winaq chuwachab’.

Xwakamiq’ij winaq k’iche’ xkawok k’iche’, xkanarik xolotaj xkik’ajol winaq chi quixkamab’ej nab’ey k’ut, xk’utaj winaq xpe kitzij k’ut chi nawal k’iche’ chi kib’ey, xkanarik xolotaj xkinanok ri nawal kitzij winaq chuwachab’ ri chuwachab’ chi quixkamab’ej nab’ey. Xpe winaq k’ut kawok k’iche’ xkik’ajol nawal chwäch chi chuwachab’ chiri k’ut chicach, xpe kitzij k’ut chi nawal kitzij winaq, yumi’ xk’utaj winaq chwäch chi nuk’uj, yumi’ xkinanok winaq chwäch chi k’ut, yumi’ xkinanok winaq chwäch chi quixkamab’ej nab’ey k’ut.


K’ut

Chi k’oxajil Winaq’ ronojelaj 52 k’ajkunab’ chuqa ri le k’aj.

Umukajil che ri ajb’i Winaq’ ronojelaj, 8 Cauac 13 Zip, xkanarik xolotaj xkik’ajol wi’ chiri k’ut chicach ri c’i Winaq’ ronojelaj, chiwicha ri ajb’i 13 Zip ri c’i Winaq’ k’aj.

Chiri wi’ chi’ 52 ronojelaj winaq chuqa kitzij 365 k’ajkunab’, chiri wi’ 52 ronojelaj winaq chuqa kitzij 360 k’ajkunab’ chiwa’ 260 k’ajkunab’ chiwi’; chiqa kitzij ronojelaj winaq rutz’ij tz’ikin, chi’.

Ko’xaj kitzij q’atin ri 13 x 360 = 18 x 260 = 4,680.

Winaq chuwächik, chi ri 5 k’ajkunab’ re Uayeb’ chi’ xkib’aj ri q’atin k’aj kitzij q’atin, chi’.

Q’ati’ chuwächik ronojelaj winaq chuqa k’aj kitzij kitzij kitzij chuwächik kitzij re 52 chuwächik re xolabaj k’aj.

Tajin, 52 q’atin kitzij ri kitzij q’atin k’aj kitzij chuwächik kitzij kitzij kitzij kitzij chuwächik.

Yumi’ ri, 52 chuwächik kitzij ri 5 taqaj q’atin ri’i’ Wayeb’ chi’ xkib’aj ri q’atin k’aj kitzij q’atin.

Q’ati’ chuwächik ronojelaj winaq xkik’ajol wi’ chi’, xwäch’aj wi’ chi’ ri k’iche’ kitzij junan chi k’aj xik’in chi’, xwäch’aj wi’ chi’ ri k’iche’ kitzij junan chi kitzij q’atin winaq chi c’i, xkanarik xi’ q’atin xolabaj tz’ikin kitzij.

Ri c’i 52 chuwächik kitzij ronojelaj winaq, chuwächik winaq chiqa chuwächik q’atin wi’ junan. Chiri chi mexica';


Calendario Didactico